تعریف‌های لکنت زبان

۱۳۹۷/۵/۳

تعریف‌های لکنت زبان : هیچ تعریف منحصر به فردی برای لکنت زبان وجود ندارد. به صورت‌‌ایده‌آل، تعریفی سرراست از لکنت زبان وجود خواهد داشت که توسط همگان مقبول باشد.

تعریف‌‌ایده‌آل شامل کلماتی خواهد بود که افراد دارای لکنت زبان را از افراد فاقد لكنت زبان به وضوح  متمایز می‌کنند. با‌ این حال متأسفانه پس از مباحثه‌ی شدید در طول یک دهه از آغاز دهه ی 1980 میلادی، جستجو برای یک تعریف کارآمد و مقبول عموم از لکنت زبان بدون نتیجه باقی ماند.

این مباحثه سه رویکرد را برای تعریف لكنت بنا نهاد. نکته‌ی مهم در‌ اینجا آن است که‌ این سه تعریف را می توان کاملا مطلوب تلقی کرد. تمامی‌ این تعاریف دارای محدودیت‌هایی هستند ولی نقاط قوتی نیز دارند که آن‌ها را در برخی از پیش زمینه‌های تخصصی کارآمد می‌کنند. هرکدام از‌ این تعاریف به طریقی مفید است .

  • تعريف لغتنامه

تعریف سازمان بهداشت جهانی از لکنت زبان و درمان لکنت زبان

متداول ترین تعاریف از لکنت زبان به عنوان تعاریف در لغت نامه‌ها به کار می روند.‌ این تعاریف به عنوان تعاریف مبتنی بر عوارض بیماری و تعاریف واقع گرایانه نیز شناخته می شوند. سازمان بهداشت جهانی لکنت زبان را به عنوان معلولیت طبقه بندی می‌کند و در سال 1977 تعریفی را برای آن ارائه داد که ظاهراً پرطرفدارترین تعریف از لکنت زبان درحال حاضر است:

ناهنجاری در آهنگ گفتاری که در آن فرد دقیقأ می داند که چه میخواهد بگوید ولی به علت تمدید یا انقطاع غیر ارادی و تکراری یک آوا در زمان صحبت کردن قادر نیست آن را بیان کند.

تعریف جديد تر سازمان بهداشت جهان تا کنون توجه کمتری را به خود جلب نموده است.

تعريف وینگیت از لکنت زبان

یک تعریف قدیمی تر از لکنت زبان که به صورت متداول در لغت نامه‌ها مورد استفاده قرار می گیرد، تعريف وینگیت است .

  1. (الف) اختلال در سلیسی بیان کلامی که (ب) از طریق تکرارها یا تمدید‌های غیر ارادي قابل شنیدن یا صامت در بیان اجزای کوتاه گفتار از قبیل آواها، هجا‌ها و کلمات تک هجایی مشخص می شود.‌ این اختلالات (پ) عمومأ به صورت مکرر رخ می دهند یا بر خصوصیات رفتاری اثر می گذارند و (ت) به راحتی قابل کنترل نیستند.
  2. گاهی‌ این اختلالات (ث) با برخی از اعمال جانبی مربوط به دستگاه گفتاری، ساختارهای بدنی مربوط یا نامربوط یا الگوهای بیان گفتار همراه می شوند.‌ این اعمال وجود دشواری در گفتار را نمایان می‌کنند.
  3. همچنین، به صورت معمول (ج) نشانه‌ها یا گزارش‌هایی از حضور یک حالت احساساتی دیده می شوند.‌ این حالت احساساتی می تواند طیفی از شرایط عمومی «هیجان» یا «استرس» تا احساسات خاص تر با طبیعت منفی از قبیل ترس، خجالت، ناراحتی یا امثال آن‌ها را دربرگیرند.

محدودیت‌های تعاريف لغتنامه‌ها

این تعاریف و تعاریف دیگر از لکنت زبان در لغتنامه‌ها را می توان فقط توصیفاتی از لکنت زبان تلقی کرد و تعريف لکنت زبان نیستند چرا که از آن‌ها نمی توان برای متمایز کردن کسانی که لکنت زبان دارند از کسانی که لکنت زبان ندارند استفاده کرد.

علت‌ این امر آن است که هیچ رویداد گفتاری قابل مشاهده‌‌ای وجود ندارد که بتوان آن را توسط كلمات ثبت کرد و نیز بتواند به صورت مشخص میان لکنت زبان و گفتار عادی تمایز‌‌ایجاد کند. گهگاه همه ی افراد دچار غیرسلیسی‌های طبیعی می شوند که می توان آن‌ها را با همان موارد مورد استفاده در توصیف لكنت‌های لحظه‌‌ای توصیف کرد.

برای نمونه، از نظر توصیف سازمان بهداشت جهانی، درست است که اشخاصی که لکنت زبان دارند دچار «تمدید یا انقطاع غیر ارادی و تکراری یک آوا» می شوند ولی همگان گهگاه رفتاری از خود بروز می دهند که می توان آن را‌ این گونه توصیف کرد. همین مسئله در مورد اکثر موارد در تعريف وینگیت نیز صادق است.

تعریف‌های لکنت زبان (درمان لکنت زبان )

برای نمونه، همه ی افراد در حین صحبت گاهی دچار «تکرار» می شوند. از‌ این تعریف انتقادات دیگری نیز مطرح شده است چراکه در آن از «صفت‌ها و عبارات غير دقيق» مانند «به راحتی»، «گاهی» و «به صورت معمول» استفاده شده است و همچنین ابعاد گفتاری مانند «غیرقابل کنترل» یا «غیرارادی» قابل مشاهده نیستند و تعاريف لغت نامه‌‌ای باید واقع گرایانه باشند.

مشکل دیگر با تعاريف لغت نامه‌‌ای آن است که گروه شناخته شده‌‌ای از افراد را نادیده می گیرند که به ندرت لکنت زبان دارند یا لکنت زبان ندارند ولی با‌ این وجود از‌ این ناهنجاری رنج می برند. به‌ این وضعیت اغلب لكنت نهان گفته می شود. برای چنین افرادی نمی توان از رفتار گفتاری برای توصیف ناهنجاری شان استفاده نمود زیرا به ندرت لکنت‌های لحظه‌‌ای قابل مشاهده‌‌ای از خود بروز می دهند یا هیچ لکنتی از خود نشان نمی دهند.

یکی از مزیت‌های تعاريف لغتنامه‌‌ای

تعاريف لغت نامه‌‌ای از لکنت زبان روش‌های مفیدی برای توصیف‌ این ناهنجاری هستند. به ویژه تعریف وینگیت یک توصیف مختصر و جامع از‌ این ناهنجاری است و به همین دلیل می توان از آن در انواع کاربرد‌های تخصصی استفاده نمود. برای نمونه، پزشکان بالینی می توانند از‌ این تعریف یا با تغییراتی در‌ این تعریف هنگام توصیف‌ این ناهنجاری به متخصصان سلامت دیگر با رسانه‌ها استفاده کنند .

  • تعريف داخلی

تعریف پرکینز

تعریف پرکینز از لکنت به‌ این گونه است: «فقدان کنترل آشکار یا نهان موقتی بر قابلیت ادامه ی گفتار تدوین شده ی زبانی به صورت سلیس». به‌ این تعریف یک تعریف داخلی گفته می شود چراکه «فقدان کنترل» به تجربه ی فرد صحبت کننده مربوط می شود.‌

این تعریف با ویژگی‌های واقع گرایانه و قابل مشاهده بودن در تعاریف لغت نامه‌ها تضاد دارد. محدودیت‌های تعریف داخلی گفته شده است که تعریف داخلی بیشتر از آنکه یک تعریف باشد، توصیفی از طبیعت‌ این ناهنجاری است.

همچنین‌ این تعریف ازلحاظ عدم تمایز میان لکنت زبان و صحبت عادی، مشابه تعاريف لغتنامه‌‌ای است. احتمالا اگر از افراد سؤالي شود، تمام آن‌ها اظهار خواهند کرد که گاهی کنترل گفتار خود را از دست می دهند.

یک مشکل دیگر آن است که پزشکان بالینی نمی توانند «فقدان کنترل» را مشاهده کنند چراکه یک رویداد خصوصی است و جزئی از رفتار محسوب نمی شود.‌ این مسئله به خودی خود یک مشکل جدی نیست ولی در مجموع بهتر است که پزشکان بالینی امکان مشاهده ی وجود ناهنجاری را داشته باشند.

یکی از مزیت‌های تعریف داخلی

تعريف داخلی از لکنت زبان قطعا یک تعریف صحیح است زیرا لكنت اصولا یک تجربه ی خصوصی برای افراد دچار آن است .

طرفداران‌ این تعریف حتی یک آزمایش را به قصد تأیید صحیح بودن‌ این تعریف ترتیب دادند. آن‌ها نشان دادند که یک فرد صحبت کننده می توانست در میان لکنت‌های واقعی و ساختگی ضبط شده پس از گذشت زمان اندکی از بیان آن‌ها تمایز قائل شود ولی صحبت کننده و شنونده نمی توانستند میان لکنت‌های واقعی و ساختگی با گذشت زمان طولانی پس از بیان آن‌ها تمایز قائل شوند.

دریافت گزارش از بیمار

پزشکان بالینی در حین سنجش‌های بالینی از شدت لکنت زبان ، بر تعريف داخلی از آن متکی هستند. همان طور که در جلسه ی چهارم به آن اشاره شده است، دریافت گزارش از بیمار درباره ی شدت لکنت زبان آن‌ها ضروری است.

وقتی بیماران‌ این اطلاعات را به شما اظهار می‌کنند در واقع از تعریف داخلی خودشان از لکنت زبان استفاده می‌کنند. اگر بیماری اظهار کند که لکنتی وجود ندارد و برای دوره ی قابل توجهی وجود نداشته است، اطلاعات بالینی مهمی را ارائه می‌کند چراکه صحت آن‌ها قطعی است.

یکی از دلایل دیگر مبنی بر صحت تعريف داخلی آن است که بازتاب دهنده ی هدف پزشکان بالینی از درمان بیمار است : تغییر در تجربه ی بیمار از‌ این ناهنجاری و حرکت مثبت در احساس آن‌ها نسبت به اثر ناهنجاری بر آن‌ها .

  • تعريف ادراکی

تعریف  ادراکی بلاداستین از لکنت زبان از‌ این قرار است: «هر آنچه توسط یک ناظر موجه که با دیگران تفا هم قابل قبولی دارد به عنوان لکنت استنباط شود». به عبارت دیگر، یک پزشک بالینی که با جامعه ی ناظران با تجربه ی آسیب شناسی گفتاری - زبانی اجماع نظر دارد، وجود یا عدم وجود لكنت را تعیین می‌کند .

محدودیت‌های تعریف ادراکی تعریف ادراکی بلاد استین از لکنت، دربارهی شرایط ناظر «موجه» و «تفاهم قابل قبول با دیگران» مبهم است. البته ، تعریف لکنتی که بر قضا وت بالینی هم راستا با جامعه ی پزشکان بالینی متکی باشد‌ این سؤال را برمی انگیزد که چگونه پزشکان تازه کار می توانند توان قضاوت یکدست را کسب کنند.

پاسخ به‌ این سؤال ازلحاظ مفهومی ساده است؛ پزشکان کهنه کار می توانند در مورد قضاوت صحیح به پزشکان تازه کار آموزش دهند. با‌ این حال، چنین آموزش‌هایی از برخی جنبه‌های عملی دشوار هستند و‌ این خطر وجود دارد که جوامع پزشکان بالینی مختلف مانند جوامع پزشکان در کشورهای مختلف، مفاهیم متفاوتی را درباره ی لکنت زبان توسعه دهند . شواهدی از احتمال بروز‌ این مسئله وجود دارند.

مزایای تعریف ادراکی

یک مزیت تعريف ادراکی آن است که اجرای آن ساده است و اگر اجماع موردنیاز برای آن وجود داشته باشد، ازلحاظ بالینی کارآمد است. وقتی والدین کودکانی که به تازگی دچار لکنت زبان شده اند را به کلینیک می آورند، در واقع درک خود از وجود لكنت را اظهار می‌کنند.

همان طور که در ادامه به آن پرداخته خواهد شد، دلایلی وجود دارند مبنی بر‌ اینکه پزشکان بالینی در چنین مواردی با والدین هم عقیده هستند. پس می توان ادعا کرد که چنین والدینی ، ناظران موجهی هستند که «با دیگران تفا هم قابل قبولی دارند» و درنتیجه از تعریف ادراکی لکنت زبان استفاده می‌کنند.

مرکز توانمند سازی ذهن  در زمینه ی خدمت مشــــاوره و روانشــــناختی به عنـــوان ( مرکز درمان لکنت زبان ) تأســــیس گردید . در این مرکز از تمامی متدهای روانشناسی جهت درمان لکنت زبان استفاده می شود.

درمان قطعی لکنت زبان با متد روانشناسی در مرکز توانمندسازی ذهن دکتر تقی زاده

برچسب ها: انواع لکنت زبان درمان تضميني لكنت زبان هزینه درمان لکنت زبان درمان قطعی لکنت زبان با متد روانشناسی درمان قطعی لکنت زبان شبیه سازی ذهن توانمندسازی ذهن درمان لکنت زبان درمان لکنت زبان ناشی از استرس علت لکنت زبان ناگهانی در کودکان لکنت زبان چیست